ŠTAJERSKE NOVICE

Beograjsko Jugoslovensko dramsko pozorište bo gostovalo v Ljubljani

Po dolgem casu v Ljubljano ponovno prihaja mednarodno priznano srbsko gledališce JDP, Beograd. Na velikem odru SNG Drama Ljubljana bodo uprizorili igri Elijev stol in Rojeni v YU, ki ju poleg izjemnega besedila in režije odlikuje tudi vrhunska igralska zasedba.

Vstopnice lahko rezervirate pri blagajni gledališca ali po telefonu 01 252 15 11. Skupine nad 20 oseb in abonenti SNG Drama Ljubljana imajo 20 odstotkov popusta pri nakupu vstopnic.

Vljudno vabljeni.

SNG Drama Ljubljana

Jugoslovensko dramsko pozorište u saradnji sa Festvalom MESS Sarajevo

Igor Štiks

ELIJAHOVA STOLICA

Dramatizacija  Darko Lukić

Adaptacija dramatizacije i režija BORIS LIJEŠEVIĆ

Scenograf               Gorčin Stojanović

Kostimograf            Maja Mirković

Kompozitor              Aleksandar Kostić

Dramaturg              Branko Dimitrijević

Scenski govor         Ljiljana Mrkić-Popović

Lica:

Richard Richter      SVETOZAR CVETKOVIĆ

Jakob Šnajder        VLASTIMIR-ĐUZA STOJILJKOVIĆ

Alma Filipović         MAJA IZETBEGOVIĆ

Paula Miler              JELENA TRKULJA

Ingrid Miler              RENATA ULMANSKI

Ivor                            BANE JEVTIĆ

O PREDSTAVI

Romanu me privukla tema potrage za Ocem kao potrage za tajnom vlastitog identiteta. Naročito mi je drago da se to dogodilo u JDP-u gdje sam već imao komad na tu temu – Dragi tata, Milene Bogavac, tako da sam ovo na neki način doživio kao neki tematski kontinuitet mog  prisustva u JDP-u. Mene uzbuđuje kad publika treba da pročita predstavu, kada sa dizanjem zavjese NE  počne iluzija koja savršeno dočarava neko drugo vrijeme i prostor u kojem će se dogoditi određene stvari, a iluzija se završiti raspletom i spuštanjem zavjese. Ta vrsta iluzije mislim da stavlja gledaoca u pasivan položaj. Počne predstava i sve mu je dato. Kao na tanjiru. On samo treba da odgleda, pa možda se u tom gledanju i probudi neka emocija. Ja ne volim kad se predstava samo «gleda» već kada se i «čita», kada se publika na taj način angažuje. Ne mislim pri tom na angažman kad glumac izvede na scenu nekoga iz publike, prospe brašno po publici i tome slično, nego kada publika svojom imaginacijom učestvuje, kada publika dobija asocijacije koje će aktivirati imaginaciju. Da u glavi stvori ono čega u predstavi nema. Ali toga namjerno nema, jer je to na gledaocu.

Boris Liješević

O AUTORIMA

IGOR ŠTIKS Romansijer, pesnik, esejista. Diplomirao je komparativnu književnost i filozofiju na Filozofskom fakultetu Sveučilišta u Zagrebu. Doktorirao je na Institutu za političke studije u Parizu (Sciences Po) i na Northwestern University u Čikagu.

Romani: Dvorac u Romagni (2000; 2007) i Elijahova stolica (2006). Knjiga pesama: Povijest poplave (2008). Sa Srećkom Horvatom objavio je politički esej Pravo na pobunu – uvod u anatomiju građanskog otpora (2010).

Za svoj prvi roman Dvorac u Romagni Igor Štiks je dobio nagradu „Slavić“ za najbolju debitantsku knjigu. Ovaj je roman do sada objavljen na nemačkom, engleskom i španskom jeziku.

Za roman Elijahova stolica Štiks je dobio nagrade „Ksaver Šandor Đalski“ i „Kiklop“ za najbolje prozno delo godine u Hrvatskoj. Roman Elijahova stolica preveden je do sada na desetak evropskih jezika.

Odlomak iz romana uvršten je u antologiju Best European Fiction, objavljenu u SAD 2010. godine. Roman Elijahova stolica objavljen je u Srbiji u izdanju Arhipelaga (2010).

Trenutno radi na Univerzitetu u Edinburgu.

DARKO LUKIĆ Rođen je 1962. u Sarajevu. Predaje i na doktorskom studiju književnosti, izvedbenih umjetnosti, filma i kulture na Filozofskom fakultetu u Zagrebu, a kao gostujući profesor i na akademijama u Sarajevu i Tuzli.  Gostovao je na sveučilištima u Velikoj Britaniji, SAD, Italiji, Bugarskoj, Rumunjskoj, Brazilu, Costa Rici i Argentini. Ceritificirani e-learning course designer (završena ELA – E-learning akademija), a certificirani je trener za nastavnike – diploma TQ – Teaching Intelligencе – edukacija za edukatore. Bio je upravnikj i umetnički direktor Teatra ITD u Zagrebu (1998-2002), umetnički direktor Međunarodnog kazališnog festivala mladih u Puli (1996-2001) selektor Međunarodnog festivala malih scena u Rijeci (2002-2003). Objavljuje naučne tekstove i sarađuje na međunarodnim konferencijama i seminarima. U isto vrijeme objavljuje i prozu (zbirka priča i tri romana), dramske tekstove (izvođeni u Hrvatskoj, Bosni, Srbiji, Sloveniji, Poljskoj, Rumunjskoj, Venezueli, SAD, Argentini, Italiji, Španjolskoj, Njemačkoj i Bugarskoj), a piše i libreta i filmske scenarije, te  prevodi s engleskog i španskog jezika.

O REDITELJU

BORIS LIJEŠEVIĆ Rođen je u Beogradu 1976. Gimnaziju je završio u Budvi. Na Filozofskom fakultetu u Novom Sadu, na grupi za srpsku književnost i jezik, apsolvirao je 1999. Diplomirao je na Akademiji umetnosti u Novom Sadu 2004, gde radi kao asistent na Katedri za intermedijalnu režiju.

Režije: U kulisama duše i Feniks, Teatar Promena, Akademija umetnosti, Novi Sad; Dva viteza iz Verone , Amatersko pozorište „Zmaj”, Irig; Opštinsko dete, NP Kikinda; Beograd London, u okviru projekta „Beogradske priče 04”, SKC, Beograd; Prisustvo Atelje 212; Greta stranica 89, SNP, Novi Sad; Dragi tata, JDP; Osvrni se u gnevu NP Beograd i KC Pančevo; Zverinjak, SNP Novi Sad; Jare u mleku, Pozorište mladih, Novi Sad; Projekcija, NP Sombor; Čekaonica, Atelje 212 i KC Pančevo.

Nagrade:Sterijina nagrada za autorski projekat predstave Čekaonica 2010; Projekcija — nagrada za najbolju predstavu na Festivalu monodrama i malih scena u Istočnom Sarajevu 2010, Greta str. 89 — najbolja predstava na Festivalu glumca u Nikšiću 2010.

Živi i radi između Beograda, Novog Sada i Budve.

IZ KRITIKA

Potraga za poreklom, koje ima u izvesnom smislu, neprikrivenu mitsku i univerzalnu dimenziju, i u ovom komadu i u romanu, svrstava ovu dramu u one, sve češće na pozornicama, koje se bave pitanjima identiteta. Ranjeni identitet se u njima prikazuje kao središni problem, što nesumnjivo ima nezaobilaznog odjeka u našem vremenu u kojoj „lutajući identiteti“ postaju skoro univerzalna pojava, posebno u traumatičnim, ratnim vremenima. Dinamika ove potresne priče jedne ličnosti smeštene između ličnih problema i surovih „klješta istorije“ gradi se i na svedočenju o još svežim sećanjima na potresna zbivanja u Sarajevu u prvoj polovini devedesetih godina prošlog veka.

Ana Isaković, Danas

Ali u predstavi Elijahova stolica otišao je (reditelj Boris Liješević) najdalje u stvaranju tog specijalnog pozorišta primenjene glume, da tako kažem, pozorišta u kome se glumi na situaciju, na ispovest, na doživljaj, na kontekst, na ideju, na stav…a ne na karakter i ne na lik.(…) Svetozar Cvetković se jako uspešno nosio sa tom minimalističkom igrom na narativ. Priča priču i nosi crtice karakter ali i radnje, svuda kuda ide i stralno je prisutan i jasan.(…) Pa Đuza Stojiljković, koji je igrao sve starce muškarce u ovom komadu – i lutajućeg Jevrejina, tajanstveni lik iz priča i iz prazne Sinagoge u Sarajevu pod bombama, i direktora novinske kuće koja šalje Cvetkovića u Sarajevo da izveštava i naravno – samog oca, Jevrejina koji je preživeo Hitlerovu fabriku smrti, za nesreću i za tragediju u Sarajevu!(…) Sa njim se odlično slagala igra Renate Ulmanske, koja je svojim ogromnim iskustvom i talentom, donela Bernhardovsku dubinu u priči o Jevrejima(…) Ali – pravi biser predstave, bila je mlada sarajevska glumica Maja Izetbegović, koja je igrala  nesrećnu mladu glumicu u okupiranom Sarajevu(…)

Ovo je bio još jedan, svakako odgovoran potez Uprave Jugoslovenskog dramskog pozorišta i čini mi se da će opet naći svoj put u istoriju – razmevanja, praštanja, kajanja, dubokog razumevanja tragedije vremena i istorije.

Goran Cvetković, Radio Beograd 2

U praznom prostoru, uz nekoliko klavirskih taktova i miris pečene kave, Liješević stvara nežni esej o bolu. O agoniji čoveka koji ne zna čiji je, o ljudima u nestajanju, o ranjenom gradu. Glumicu iz Sarajeva, tumači dvadesetpetogodišnja glumica Maja Izetbegović iz Sarajeva.

Što ne mogu deklaracije, može pozorište. U molitvenoj tišini, u poetskom pretapanju slika je i suočenje i praštanje. Kao Rihter koji u pedesetoj traži pravog oca, Svetozar Cvetković zaista plače. Velika, velika njegova uloga. U analitičnom miru Đuze Stojiljkovića je i biblijska i zemna sudbina izgnanih. Đuza, mit i ikona. Tačna Renata Ulmanski. Svestan snage teksta, reditelj Liješević sublimiranim dodirima razrešava i intimna pitanja epohe.

Branka Krilović, Dnevnik RTS

Elijahova stolica je jedna od boljih i vrlo neobičnih predstava koja se bavi temom rata u bivšoj Jugoslaviji. Neobičnih ne toliko po svojoj postavci ili izrazu već po sadržaju i kvalitetu. Rat je na kompletan, politički, emotivni i intelektualni način, objašnjen kroz ličnu sudbinu stranca u potrazi za svojom prošlošću. Šta vam je više potrebno da odete u pozorište?

City magazine

Moćan glumački trolist izmamio suze publike u ZKM-u

Teška je priča Elijahove stolice, romana Igora Štiksa. Kroz potragu za identitetom jednog čovjeka Štiks prelama dvije najteže teme 20. stoljeća – holokaust i ratnu opsadu Sarajeva.(…) Sjajni glumci. Predvodi ih Svetozar Cvetković. On je Richard Richter, čovjek odlučan u potrazi za bilo kojim podatkom o vlastitom ocu, on je taj zbog kojeg plačete u mraku teatra. Nema tu razbacivanja glumačkim umijećem. Sve je prigušeno, baš kao u životu čovjeka koji se ne obazire na očite znakove da srlja u tragediju. I sve je savršeno – glumački dozirano i izvedeno. Sarajevska glumica Maja Izetbegović njegova je pronađena ljubav. I sestra. Unatoč mladim godinama, ona svoju ulogu igra nevjerojatno zrelo i uspijeva dočarati potpunu nevinost i neupućenost. Jer on će otići iz Sarajeva i ubiti se, sve kako bi spriječio da spoznaja o incestu razori i njezin život.

Moćan glumački trolist na sceni zatvara Vlastimir Đuza Stojiljković. Zagreb je imao sreće da ga ove godine gleda u čak tri velike uloge – u Ocu na službenom putu, Glembajevima i sada u Elijahovoj stolici. A popularni Đuza, kako mu se uz uzvike “Bravo!” viče i u zagrebačkim teatrima, rođen je 1929. godine. Zbog toga još više zapanjuje njegov neuništiv glumački gard i nepresušna volja s kojom se i danas baca u najteže glumačke izazove. I lakoća s kojom ih svladava.

JUGOSLOVENSKO DRAMSKO POZORIŠTE

ROĐENI U YU

Reditelj	Dino Mustafić
Scenski pokret i koreografija    Dramaturški tim             Scenograf Kostimograf Kompozitor	Sonja Vukićević    Milena Bogavac Maja Pelević Filip Vujošević Božo Koprivica Miloš Krečković   Dragutin Broz Maja Mirković i Biljana Tegeltija Vladimir Pejković
	Glumci

MARKO BAĆOVIĆ

SLOBODAN BEŠTIĆ

PREDRAG EJDUS

MIRJANA KARANOVIĆ

ANITA MANČIĆ

BRANKA PETRIĆ

ANĐELIKA SIMIĆ

MILENA VASIĆ

RADOVAN VUJOVIĆ  GORAN JEVTIĆ

 

STANISLAVA JEFTIĆ (pijanista)

O PREDSTAVI

Ova predstava počiva na dušama glumaca aktera predstave, na njihovim ispovijestima, na njihovim sjećanjima, na emocijama i onome što je za njih predstavljala Jugoslavija, ne samo kao politička ili geografska činjenica, nego između ostaloga kao jedan duhovni prostor putem kojeg su oni odrastali, imali svoje ljubavi, imali svoje lijepe i loše životne trenutke, nešto što je zapravo njihov modul memorije. Upravo zbog toga heterogena generacijska podela, od najstarije Branke Petrić do najmlađeg Raše Vujovića, koji je rođen pod sami kraj Jugoslavije, govori o tome da bez obzira na zajedničko određenje da smo rođeni u jednoj zemlji ne znači da prema njoj imamo ista osjećanja, ili da kažem ista sjećanja. Kod nekoga postoji jedan osjećaj gorčine, iluzije koja je razbijena, redukcija slobode, kod nekoga postoji i određena melanholija ili sentiment. Dakle mislim da je i predstava koja je nastala, nastala iz jednog ambivalentnog osjećanja prema zemlji koje više nema. Bili smo svjesni da je za nas ovo sveukupno jedan katarzičan proces radi konfrontacije sa samim sobom, ispitivanjima sebe i korelacije nas samih kao pojedinaca, kao egzistencija prema jednom prostoru koji je nestao. Dakle, mi smo se bavili pitanjem što se događa sa našim identitetom (identitet je konstrukcija), što se dešava sa identitetom kada nestane jedna zemlja.

Dino Mustafić

DINO MUSTAFIĆ

Rođen 1969. u Sarajevu. Završio je režiju na Akademiji za pozorište i svijetsku književnosti na Filozofskom fakultetu.

Za pozorište je režirao Runaway of life (1993), Let There Be Light (1994), Miracle in Bosnia (1995), 724 (1998), komade Sartra, Joneska, Mrožeka, Molijera, Koltezea, Šekspira, Torntona Vajldera, Švaba, Dorfmana, Gardnera, Deje Loher, Nika Vuda, Glovackog, Ingmara Vilkvista, Bojčeva, operu Kavalerija Rustikana.

Na sceni Teatra „Bojan Stupica“ režirao je dramu Tomasa Bernharda Pred penzijom (2006).
Režirao dokumentarne filmove, muzičke programe, a igrani film Remake po scenariju Zlatka Topčića učestvovao je na svetskim festivalima u Roterdamu, Montrealu, Karlovim Varima, Istambulu, Pragu, Rimu, Monaku, San Francisku i Beogradu.

Direktor je Internacionalnog teatarskog festivala MESS Sarajevo.

IZ KRITIKA

„Treba imati svet o umetničkom značaju ovakvog tragalačkog projekta u kontekstu našeg institucionalnog pozorišta, kao i emocionalnom i psihološkom značaju koje ima preispitivanje bolnog pitanja šta svakom od nas danas znači jugoslovenski identitet, a koji nam se oduzima ili pretvara u tabu.“

Ivan Medenica, NIN, 21. oktobar 2010.

„Glavni junak najnovije predstave JDP jesu, dakle, naša sećanja i iskustva iznesena sa dosta sentimenata, malo melanholije i  prilično nostalgije prema zemlji koje više nema i mogućnostima koje je ona pružala njenim građanima.“

Željko Jovanović,  Blic, 14. oktobar 2010.

„Emotivna snaga i pretresanje različitih iskustava u vezi sa jednim prostorom koji je, po definiciji predstave bio, prvenstveno emotivan, čini ovaj komad drugačijim od, slobodno se može reći, klasičnog postdramskog teatara. Naime, upravo insistiranjem na jakoj i nepatvorenoj emociji  izbegava se najveća zamka bavljenja bivšom državom – patetika – i omogućava da individualno emotivno iskustvo preuzme jednu prilično hladnu i promišljenu dramsku strukturu.“

Ivan Jovanović, City magazine, 5. novembar 2010.

„Predstava je krajnje iskrena i lična – glumci iznose svoje najintimnije sećanje, koje se slaže u zajednička iskustva kolektivnog pamćenja i tako se rađa duh autentične tragedije. Predstava ima svoj nesumnivi vrhunac u ispovesti glumice Branke Petrić, o životu u nekoliko država u porodici sastavljenoj od više nacionalnosti. Najdirljiviji deo te ispovesti, koju je ona izrekla bez ikakve patetike, superiorna nad intimnim bolom, bio je deo o Bekimu Fehmiju, velikom glumcu, njenom suprugu, koji je pre samo par meseci sebi oduzeo život, nikad ne pomiren sa gubitkom identiteta, koji mu je ubijen smrću države u kojioj smo svi bili rođeni. Dugotrajni aplauuz Branka Petrić je dobila i kad je publici rekla nekoliko reči na albanskom jeziku, kao što su – otac, majka, dobro veče i – volim te!”

Goran Cvetković, Radio Beograd II, 13. oktobar 2010.

Bojana Radović, Večernji list, Zagreb